Olisdagi baxt iztiroblari

Bolalik – beg‘uborlik. Har qanday orzular, o‘y-xayollar shu faslga yarashadi. Shuning uchun ham yoshi katta bo‘lsa-da, xayoliy narsalarni ko‘zlayotgan odamni ko‘rsak, ichimizda “Haliyam ulg‘aymabdi...

Mahmudxo‘ja Behbudiyning vakolati

Atoqli davlat va jamoat arbobi, noshir va publitsist, dramaturg Mahmudxo‘ja Behbudiyning 1919 yil mart oyidagi, ya’ni Samarqanddan chiqib ketguncha bo‘lgan hayoti va faoliyati ko‘pchilik...

Pushkinning qizi, shahzodaning rafiqasi

(Bu hikoya shoirning kichik qizi – Natalyaning hayoti, taqdiri to‘g‘risida)   1836 yilning 27 mayida Aleksandr Pushkin Pavel Nash’okinga maktub bitadi: “Qadrligim Pavel Voinovich, men dala hovlimga...

Jan Jak Russo

Mashhur fransuz ma’rifatparvarlaridan biri Jan Jak Russo 1712 yilda Jeneva shahrida protestantlar oilasida tug‘iladi. Uning otasi soatsoz va musiqa muallimi bo‘lgan, onasi esa Russo...

Sofya Andreevna Tolstaya kundaliklaridan

(1862–1910 yillar)   1862 yil 8 oktyabr. Yana kundalikka yozish. Men bu zerikarli odatni turmushga chiqishdan oldin tashlab yuborgandim. Men odatda siqilgan paytlarda kundalik yozaman, hozir...

Yaxshilik bilan tugaydigan asar

Shekspir tragediyalari bilan taniladi. Qayg‘uli yakunlardan bezgan muxlislar bir kuni undan oxiri yaxshilik bilan tugaydigan asar yozishni so‘raydi. “Bajonidil, – deydi Shekspir. – Bosh...

Qanday tushunish to‘g‘ri?

Buyuk rus yozuvchisi Lev Tolstoyning “Urush va tinchlik” (“Voyna i mir”) romani nomidagi “mir” so‘zini “jahon” yoki “atrof-borliq” deb tushunish kerak, deydiganlar bor. Aslida-chi?...

“Mark Tven” nima degani?

Heklberri Fin va Tom Soyer haqidagi asarlari bilan dunyoga mashhur bu yozuvchining asl ismi Semuel Lenghorn Klemensdir. U Mark Tven taxallusini Missisipida lotsman yordamchisi...

Matnsiz kitob

Bernard Shoudan bir safar “Kimsasiz orolga olib ketishingiz mumkin bo‘lgan beshta kitobni ayting”, deb so‘rashadi. Mashhur yozuvchi: “Top-toza varaqli beshta kitobni tanlagan bo‘lardim”, deb...

Gerxard Gauptman

Gerxard Gauptman XIX asr oxiri va XX asrning birinchi yarmida Germaniyaning eng ko‘zga ko‘ringan dramaturgi edi. Uning ijodida o‘sha davr nemis yozuvchilarining izlanishlarini o‘zida mujassam...

“Olmon Shekspiri”­ yoxud abadiylik tantanasi

Buyuk nemis shoiri Fridrix Shiller 1759 yil 10 noyabrda sartarosh, hammomchi, jarroh, tabib Kaspar Shiller xonadonida 7 yillik urush ayni avjiga chiqqan paytda “urush...

Tabiat mo‘jizasi

Lope de Vega tirikligidayoq afsonaga aylangan ijodkorlardan edi. Uning ijodi shu qadar sermahsulki, boshqa biron bir dramaturgni bu borada u bilan tenglashtirib bo‘lmaydi. Shoir...

Nobelning o‘n uchinchi ayol sohibi

Xalqaro Nobel mukofoti. 1900 yildan beri har oktyabr oyining birinchi yarmida butun dunyo nigohi bir nuqtaga jam bo‘ladi. Chunki shu kunlarda xalqaro Nobel mukofoti...

Yolg‘izlik kuychisi

“Shoirlar qishloqda tug‘ilib, Parijda vafot etadilar”. Bu ibora mashhur rus shoiri Ivan Bunin haqida aytilgandek go‘yo. Uning bolaligi ham Rossiyaning Orlov guberniyasidagi Butirka qishlog‘ida...

Inson tushkunlikka tushmasligi kerak

XX asr jahon adabiyoti namoyondalaridan biri, Fransiya akademiyasi a’zosi, Nobel mukofoti sovrindori Fransua Sharl Moriak (1885–1970) asarlari eng ko‘p mutolaa qilinadigan fransuz adiblaridan sanaladi....

Lutf

Mark Tvenning qabuliga yoshi o‘tinqirab qolgan bir ayol kiradi. Yozuvchi unga lutf qiladi: – O‘ho‘, oldingiday yosh va go‘zalsiz, xonim. Ammo xonim salomga yarasha alik olmaydi: –...

“Bosh” deb ataladimi?

Mashhur bolalar yozuvchisi Hans Kristian Andersen tashqi ko‘rinishiga u qadar e’tibor beravermas edi. Ohori qolmagan plashi va eski shlyapasini kiyib, Kopenhagen ko‘chalarida sayr qilib...

Saxiylik tutganda…

Aleksandr Dyumadan taniqli bir tanqidchining dafn marosimi uchun besh frank so‘rashadi. – Mana, o‘n frank oling, – deb saxiylik qiladi yozuvchi, – yana birorta tanqidchini...

Qalam sotuvchi

Viktor Hyugo Prussiyaga yo‘l oladi. Chegarada: – Nima bilan shug‘ullanasiz? – deb so‘raydi anketa to‘ldirayotgan jandarm. – Yozaman, – deb javob beradi adib. – Tirikchiligingiz nimadan, deb...

O‘tgan kunlar yodi nimadir?

“G‘amdan o‘zga haqlik yo‘q, darddan o‘zga haqiqat...” 1920 yilda kitob do‘konlarida paydo bo‘lgan “Hayajon” she’rlar to‘plamining dastlabki sahifalarida ko‘ringan bu satrlarni yosh shoir Ivo Andrich...

Eng ko‘p o‘qilgan

Xato haqida xabar

Muharrirga jo‘natiladigan matn: