Bosh sahifa Kalit so‘zlar Bahodir Karim

Kalit so‘z: Bahodir Karim

Abdulla Qodiriy haqida

Ulkan iste’dod egasi Abdulla Qodiriy 1894 yili 10 aprelda Toshkentda bog‘bon oilasida tug‘iladi. U dastlab musulmon maktabida, keyin rus-tuzem maktabi hamda Abulqosim shayx madrasasida...

“O‘tkan kunlar”

Abdulla QODIRIY   Ishtirok etuvchilar   Otabek – “og‘ir tabiatlik, ulug‘ gavdalik, ko‘rkam va oq yuzlik, kelishgan, qora ko‘zlik, mutanosib qora qoshliq va endigina murti sabz urgan bir...

Qodiriyshunoslikning yangi sahifasi

Abdulla Qodiriy ijodini o‘rganish o‘tgan asrning 20-yillaridayoq boshlangan edi. O‘tgan salkam bir asr davomida adib ijodi haqida turlicha tahlil va talqinlar o‘rtaga tashlandi. Binobarin,...

Buqalamun

Anton Chexov   Yangi shinel kiygan po‘lis nazoratchisi Ochumelov guzar maydonchasi orqali qo‘lida tugunchasi bilan ketib boradi. Yo‘lakay musodara qiling‘an to‘la bir g‘alvir qulubnayni ko‘targan sap-sariq...

Abdusalimning akasi

Uzoq xotiralar tanish odamlarni ma’nan yaqinlashtirib, ko‘ngillarni gohida g‘oyibona bog‘lab turadi. O‘ninchini bitirib, Toshkent davlat universitetiga hujjat topshirgan edim. Omad chopmadi. Uzoq Sharqqa harbiy...

Nido

Nido boshqa she’riy san’atlardan bevosita inson qalbidagi his va hayajonlarni ochiq va kuchli tasvirlab bera olish imkoniyati bilan ajralib turadi. Insonning ichki tuyg‘ulari po‘rtana...

Tardi aks

Tardi aks ham so‘z takroriga bag‘ishlangan lafziy san’atlardan hisoblanadi. Shuning uchun ham so‘zlar takroriga tayangan boshqa san’atlarga – tasdir, tasbe, ishtiqoqqa yaqin turadi. Bu...

Tasbe

Tasdirda birinchi misraning dastlabki so‘zi (yoki so‘zlari) ikkinchi misra oxirida takrorlansa, tasbeda birinchi misra oxiridagi so‘z keyingi misra boshida takrorlanadi. Tasbening asosiy xususiyati shundaki, u...

Tasdir

Tasdir – badiiy san’atning eng ko‘p tarqalgan, so‘zlar takroriga asoslangan turi. Bu san’atning mohiyati shunday: baytni boshlagan so‘z, uning oxirida ham takrorlanadi. Baytning birinchi...

Tanosib

Aslida, ko‘plab badiiy san’atlar so‘zlarning she’riyatdagi ma’naviy aloqadorligiga tayanadi. Shoirning mantiqan bir-biriga bog‘liq va bir-birini taqozo etadigan so‘zlardan foydalanishi tanosib deyiladi. Masalan, bir baytda...

Ta’did

Ta’did to‘g‘risidagi ma’lumotlarni klassik poyetika haqidagi manbalarning ko‘plarida uchratish mumkin. Bu ma’lumotlarda u turli nomlar bilan yuritilgan. Masalan, siyoqat-ul a’dod (“Aruzi Humoyun”, “Badoye’ us-sanoye’”,...

Tajnis

Tajnisni “jinos” ham deyishadi. “Tajnis” ning ma’nosi “biror narsa bilan o‘xshash bo‘lmoq”dir. Jinos esa “hamjins” degan ma’noni bildiradi. Atama sifatida u talaffuz va shaklda...

Husni ta’lil

Husni ta’lil fikrni asoslash san’atidir. Ammo bu asoslash real, hayotiy bo‘lmasdan faqat shoirona asoslash bo‘ladi.   Quyosh oydek yuzungning xijlatidin Qochib, to‘rtinchi ko‘k uzra chiqibdur.   Lutfiy bu o‘rinda...

Tajohil ul-orif

Bu san’at mohiyatini bilib bilmaslikka olish tashkil etadi. Adib o‘zi bilgan narsani yana boshqalardan so‘rab turgandek bo‘ladi. Atoyining:   Mengiz yo ravzai rizvonmudur bu? Og‘iz yo g‘unchai xandonmidur...

Talmeh

Talmeh arabcha so‘z bo‘lib, ma’nosi “chaqmoq chaqilishi”, “bir nazar tashlash” demakdir. Badiiy san’at sifatida u tarixiy va afsonaviy voqea, masal, shaxs, mashhur asar va...

Tazod

Tazod san’ati narsa-hodisalarni zidlash orqali hosil qilinadi. Atoyi she’rida yorning qop-qora sochini laylat ul-qadrga, oppoq yuzini esa subhi sodiqqa o‘xshatadi. Bir-birini inkor etuvchi ikki tushuncha...

Istiora

Istiora arabcha so‘z bo‘lib, “qarz olish” ma’nosida keladi. Istiora ikki narsa o‘rtasidagi o‘xshashlikka asoslanadi. Tashbehdan farqli ravishda, o‘xshatish vositasi va o‘xshatish sababi qo‘llanmaydi.   Tamanno qilg‘ali...

Tashbeh (o‘xshatish)

Tashbeh hozirgi adabiyotshunoslikda o‘xshatish deb yuriti­ladi. U shunday san’atki, unda so‘zlarda ifodalangan ikki yoki undan ortiq narsa va hodisa, xususiyatlar o‘rtasida mavjud bo‘lgan o‘xshashlik,...

Turdi Farog‘iyning “Yod mandin kim berur…” muxammasi haqida

Yod mandin kim berur: yaxshi zamonlar ko‘rdiman, Rind sarxayli-yu xush ayshi damo-dam surdiman, Halqayi ushshoqda bazm-u majolis qurdiman, Mushti xokam davr-u davronlar(ni lekin) ko‘rdiman, Xush dimog‘ etgan mayi...

Iqboli kulgan ko‘ngil shoiri

U talabalik yillaridayoq shoir bo‘lib tanildi. Nomining matbuotda ilk bor paydo bo‘lganiga o‘ttiz yildan oshdi. Men uni sal kam o‘ttiz yildan beri bilaman. Birinchi...

Haftaning mashhur sahifalari

Eng ko‘p o‘qilgan